قرص لورلاتینیب ۶۰ درصد از بیماران سرطان ریه را پنج سال زنده نگه می‌دارد
سرطان ریه همچنان درصدر فهرست مرگ‌ومیر ناشی از سرطان در سراسر جهان قرار دارد. نتایج یک آزمایش بالینی جدید نشان میدهد که داروی لورلاتینیب، یک قرص نسل سوم برای سرطان سلول‌های غیر‌کوچک ریه با ژن ALK مثبت، می‌تواند ۶۰ درصد از بیماران را پنج سال پس از درمان زنده نگه دارد و پیشرفت بیماری را متوقف کند.
مکانیزم کارکرد ژن ALK در سرطان ریه
پروتئین لنفوم کیناز آناپلاستیک یا ALK نقش مهمی در تنظیم رشد سلولی دارد. این پروتئین توسط ژن ALK در بدن تولید میشود. در برخی سرطان‌ها مانند سرطان سلول‌های غیر‌کوچک ریه که ۸۰ تا ۸۵ درصد سرطان‌های ریه را شامل میشود، این ژن دچار تغییر شده و باعث رشد و پخش کنترل‌نشده تومور میشود. حدود ۳ تا ۵ درصد از این سرطان‌ها تومور‌های مثبت دارند که نوع شدید‌تری از بیماری محسوب می‌شوند و اغلب در جوانان با سابقه مصرف دخانیات کم یا بدون آن مشاهده می‌شوند.
نتایج آزمایش بالینی فاز سوم
پژوهشگران مرکز سرطان پیتر مک‌کالم در ملبورن استرالیا، در یک آزمایش فاز سوم ۲۹۶ بیمار با سرطان ریه پیشرفته و درمان‌نشده مثبت را به دو گروه تقسیم کردند. یک گروه قرص لورلاتینیب را روزی یک بار و گروه دیگر کریزوتینیب (نسل اول سرکوب‌کننده‌های ALK با نام تجاری زالکوری) را روزی دو بار دریافت کردند. مقصد اصلی آزمایش، بقای بیمار بدون پیشرفت سرطان بود.
نتایج منتشرشده در ژورنال آنکولوژی بالینی بی‌سابقه توصیف شده‌اند. پنج سال پس از درمان، ۶۰ درصد بیماران مصرف‌کننده لورلاتینیب بدون نشانه پیشرفت سرطان زنده بودند، در حالی که این نرخ برای گروه کریزوتینیب تنها ۸ درصد بود. لورلاتینیب ریسک پیشرفت سرطان یا مرگ را ۸۱ درصد و ریسک متاستاز مغزی را ۹۴ درصد کاهش داد.
آثار جانبی و مدیریت دوز
آزمایش نشان داد که لورلاتینیب سطح لیپید‌های خون شامل کلس‌ترول و تری‌گلیسرید‌ها را افزایش میدهد که می‌تواند ریسک وقایع شدید را بالا ببرد. با این حال، پژوهشگران تأکید کردند که با کاهش دوز دارو این ریسک قابل کنترل است، بدون اینکه بر ثمربخشی درمانی تأثیر منفی بگذارد. نتایج این آزمایش با یافته‌های یک مطالعه سه ساله قبلی هم‌سو است.
