پیشبینی انیشتین محقق شد؛ استارتاپ راکیاستار نخستین موتور پروتونی خودرو را معرفی کرد

فرآیند همجوشی هستهای از زمانها پیش شناخته شده است، اما یافتن راهی برای بهرهبرداری از آن در نیروبخشی خودروها مبحث بحث دانشمندان بوده است. اکنون یک استارتاپ با معرفی موتور پروتونی، این رؤیا را به واقعیت تبدیل کرده است.
چرا ساخت موتور هستهای اینچنین طول کشید؟
ایده ساخت موتوری کوچک که با بهرهگیری از همجوشی هستهای کار کند، نخستین بار توسط فیزیکدان برجسته آلبرت انیشتین مطرح شد. در آغاز سال ۱۹۲۹، انیشتین در مورد امکان تشکیل یک موتور پروتونی مبتنی بر همجوشی هستهای نظریهپردازی کرد. این پیشنهاد میتوانست فضاپیما را با سرعتی نزدیک به سرعت نور به حرکت در آورد. ایده این بود که از دمای بالای همجوشی برای بیرونراندن جریانی از پروتونها و ایجاد نیروی رانش بهره گرفته شود.
تلاشهای قبلی برای ساخت موتوری مبتنی بر همجوشی هستهای به دلیل محدودیتهای تکنولوژیک با شکست مواجه شده بود. با این حال پیشرفتهای علمی دهههای اخیر، این ایده را به واقعیت نزدیک کرده است. یکی از مهمترین پیشرفتها در حوزه مواد جدیدی بوده که قادرند دماهای بسیار بالا در یک راکتور همجوشی هستهای را تحمل کنند. آلیاژهای اختصاصی و سرامیکهای پیشرفته برای تحمل پلاسمای فوقداغ مورد نیاز همجوشی ساخته شدهاند.
همزمان با پیشرفتهای علمی در ساخت آلیاژها و سرامیکهای جدید، دانشمندان امروزه مدلهای محاسباتی بسیار دقیقتری برای شبیهسازی و کنترل واکنشهای همجوشی دارند. این مزیت ظرفیت بیشتری برای تثبیت و نگهداشتن واکنشهای مورد نیاز ایجاد میکند.
علاوه بر موارد یادشده، تکنیکهای جدیدی برای محصور کردن مغناطیسی و میدانهای الکتریکی برای مهار پلاسمای داغ بهدست آمدهاند. این تکنیکها از تماس پلاسما با دیوارههای راکتور جلوگیری میکنند که باعث خنکشدن آن و توقف واکنش میشود. آهنرباهای ابررسانای جدید کلید این مزیت هستند.
نگاهی به ایده موتور پروتونی
ساخت موتور پروتونی را استارتاپ راکیاستار بر عهده گرفته است. این استارتاپ فعالیت خود را در سال ۲۰۲۱ آغاز کرد. پیشنهاد همجوشی هستهای این استارتاپ اکنون در حال گسترش است. این موتور از همجوشی هستههای هیدروژن برای ایجاد تکانههای بسیار قوی بهره میبرد.
طراحی راکیاستار بر پایه همجوشی پروتون (هسته هیدروژن) از طریق یک میدان مغناطیسی قیفشکل است. پروتونها به انتهای پهن قیف تزریق میشوند. سپس با نزدیک شدن به انتهای باریک قیف فشرده میشوند و به دما و چگالی بسیار بالایی میرسند.
همجوشی مقادیر زیادی انرژی آزاد میکند که با شدت بالا به جت پلاسما تبدیل میشود. این کار نیروی رانش را بدون نیاز به پیشنهادهای شیمیایی فراهم میکند. سوخت همجوشی (هیدروژن) عملا بینهایت است. از این رو در درازمدت میتواند وسایل نقلیه را بدون محدودیت به حرکت در آورد. قطعا تا زمان عملی شدن این موتور، زمان زیادی باقی مانده است.